Ölüm-Doğum-Düğün

Yeşim Müderrisoğlu’nun Sedat Veyis Örnek’in Türk Halkbilimi (1977) kitabından oyunlaştırarak kurgu-yönetimini üstlendiği bu oyun, ilk kez 29 Mayıs 1981’de Ankara Üniversitesi’nde sahnelenmiştir. Sahnelenen bu oyunun detayları Perran Ersan’ın “Sedat Veyis Örnek-Türk Halk Bilimi ve Ölüm-Doğum-Evlenme Oyununun Reji Defteri” başlıklı yayımlanmamış lisans tezinde (tarih yok, Ankara: Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Tiyatro Kürsüsü) görülebilir. Aynı oyun Nurhan Tekerek Yiğitel tarafından 27 Mart Dünya Tiyatrolar Günü kapsamında 1989’da Çukurova Üniversitesi Güzel Sanatlar Bölümü Tiyatro öğrencileri tarafından da sahnelenmiştir.

Bu video, Sedat Veyis Örnek’in Türk Halkbilimi (1977, Ankara, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları) kitabından Yeşim Müderrisoğlu’nun oyunlaştırdığı “Ölüm – Doğum – Düğün”ün, Nurhan Tekerek Yiğitel yönetiminde 27 Mart Dünya Tiyatrolar Günü kapsamında 1989’da Çukurova Üniversitesi Güzel Sanatlar Bölümü Tiyatro öğrencileri tarafından sahnelenen oyunun kaydıdır. Video, TÜBİTAK SOBAG destekli 114K576 numaralı Sedat Veyis Örnek Sözlü Tarih, Biyografi ve Belgelik Çalışması başlıklı proje kapsamında dijital ortama aktarılmıştır. Kişisel arşivinde bulunan bu videoyu ve Ölüm-Doğum-Düğün oyununun reji defterini proje çalışması için bizimle paylaşan Prof. Dr. Nurhan Tekerek’e teşekkür ederiz.

“Çukurova Üniversitesi’nde tiyatronun o serüven dolu renkli yolculuğu, üstlendiğim Tiyatroya Giriş ve Uygulamalı Tiyatro dersleriyle 1985’de başladı. Bir yıl kuramsal dersler, ardından kısa oyunlar, derken… sıra Ölüm-Doğum-Düğün’e geldi. Adalet Ağaoğlu’nun Kozalar adlı oyunuyla birlikte çalışıldı Ölüm-Doğum-Düğün, çok kalabalık bir kadroyla… Şimdi düşünüyorum da o yılları!… Ne çok genç tiyatro gönüllüsü varmış o yıllarda üniversitede. Tıp, Ziraat, Eğitim, Mühendislik, İdari Bilimler, Fen-Edebiyat derken tüm fakültelerden gönüllü gençlerle buluşuverdik Güzel Sanatlar Bölümü’nün bodrum katında. (…) Ölüm-Doğum-Düğün gerek DTCF-Tiyatro Bölümü’nde, gerek Çukurova Üniversitesi’nde zevkle oynadığım ve yönettiğim çalışmalardan biriydi. Bu zevk duygusunda, oyuncu-seyirci organik bağından kaynaklanan göstermeci biçemle de örtüşen geleneksel formun etkisi olduğu kadar, Sedat Veyis Örnek Hoca’nın Türk Halkbilimi kitabını, bir oyunlaştırmayla, seyirciyle paylaşarak, öğrenmeye ve anlamaya çalışmak kaygısının da etkili olduğu inancındayım.” (Nurhan Tekerek’in Folklor/Edebiyat Dergisi Sedat Veyis Örnek Özel Sayısı’nda [2015] yayınlanması için hazırladığı “Halkbilim Gönüllüsü Sedat Veyis Örnek ile Tiyatro Gönüllülerinin Evvel Zamanda Buluşması Çukurova’da Bir Seyirlik: Ölüm-Doğum-Düğün” başlıklı yazısından alınmıştır.)